به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، آقای محمدرضا قلندرشریف با حضور در برنامه گفتگوی ویژه خبری با موضوع "مدیریت شهری در پایتخت معنوی کشور" درباره قطار شهری مشهد بویژه خط ۳ و مزایای این خط صحبت کرد. متن کامل این گفت‌و‌گو به شرح زیر است:
سؤال: از ماجرای فاز دو خط ۳ قطار شهری شروع کنیم. این افتتاح می‌تواند حمل و نقل شهری مشهد را متحول کند؟
قلندرشریف: مشهد شهر متفاوتی است. فلسه وجودی مشهد با همه شهر‌ها نه تنها در ایران، بلکه دنیا متفاوت است و شهری است که بر کرانه خورشید، آن هم خورشید امامت و ولایت شکل گرفته است. ارائه خدمت در شهر مشهد به صورت ویژه است، چون به همه ملت ایران و همه عاشقان امامت و ولایت باید خدمت دهد و سالانه بیش از ۳۰ میلیون زائر ایرانی و قریب به بیش از ۴ میلیون زائر خارجی را با افتخار میزبانی می‌کنیم. یکی از موضوعات مهم بحث حمل و نقل عمومی است که باید در کلان شهر‌ها مورد توجه قرار گیرد و در مشهد هم به صورت ویژه این موضوع را مدنظر قرار داده‌ایم و کار‌های خاصی را مخصوصاً در دوره ششم مدیریت شهری در شهرداری همراه و همفکر با عزیزان در شورای شهر کار را پیش برده‌ایم.
موضوع بسیار مهم حمل و نقل عمومی بحث مترو و قطار شهری است که باید به صورت انبوه، پاک ترین، سریع‌ترین و ارزانترین و مهمترین حمل و نقل عمومی درون شهری است که در مشهد به آن ویژه نگاه کرده‌ایم و بعد تهران. توانمندی‌های ما تعداد خطوط و کیفیت کار خیلی بالا است و رده دوم از تعداد خطوط و طول خطوط را داریم و این اتفاق خوبی است.
دو خط یک و دو در حال بهره برداری داریم که خط دو را در این دوره تکمیل کرده‌ایم و به انتها رسانده‌ایم و شهرک سلامت و ایستگاه شهید فکوری و موضوعات مختلفی که داشت. خط یک را قریب به ۱۵ سال است که بهره برداری می‌شود و نیاز به اقدامات دیگری داشته و از ابتدا کمبود واگن داشته و ۶۰ دستگاه واگن داشته است. قرارداد واگن‌ها را بسته‌ایم و با همین وضع موجود با ورود واگن‌های جدید ظرفیت بسیار زیادی افزایش پیدا می‌کند و نزدیک به ۲ برابر می‌شود ضمن اینکه تعویض ریل‌ها را هم داریم انجام می‌دهیم. خط ۴ هم در حال حفاری است و دو محدوده کم برخوردار مشهد را در محدوده خواجه ربیع و شهرک مهرمادر به محدوده شهرک شهید رجایی و شهید باهنر متصل می‌کند و حفاری آن نزدیک به میدان شهداء است. کلاً ۴ خط داریم و خط یک به طول ۲۴ کیلومتر در ۲۴ ایستگاه بهره برداری شده است، وکیل آباد و فرودگاه. اولین شهری هستیم که فرودگاه را هم پوشش داده‌ایم، تهران بعد از ما این اتفاق افتاده است.
خط دو ۱۴ و نیم کیلومتر است از انتهای بلوار طبرسی به شهرک سلامت و ایستگاه شهید فکوری در این دوره این خط را کامل کرده‌ایم و خط ۴ به طول ۱۷ و نیم کیلومتر است. از شهرک مهرمادر و خواجه ربیع به طول ۱۷ و نیم کیلومتر و ۱۶ ایستگاه به شهرک شهید رجایی و شهید باهنر به سرانجام می‌رسد، در حال حفاری است و تا سال آینده حفاری آن تمام می‌شود.
خط ۳ مهمترین خط ریلی نه تنها مشهد بلکه مهمترین خط ریلی کشور است. اولاً طول خط قریب به ۳۰ کیلومتر است و ۲۴ ایستگاه دارد و نکته مهم اینکه این خط، اولین خط ریلی زیارت در نه تنها کشور بلکه در منطقه است که حرم مطهر را سرویس دهی می‌کند و فاز یک خط ۳ را در سال گذشته در دهه کرامت به بهره برداری رسانده‌ایم و هنوز رسماً افتتاح نشده و امیدواریم به زودی با حضور رئیس جمهور رسماً افتتاح شود. این ۶ کیلومتر که یک خط افتتاح شده است. یعنی در دوره ششم مدیریت شهری در کشور تنها خطی است که به بهره برداری رسیده که چهار ایستگاه دارد. ایستگاه میدان شهداء، ایستگاه باب الجواد (ع) که در حرم مطهر است و پایانه مسافربری را سرویس دهی می‌کند و میدان بسیج که مهمترین ایستگاه مبادله‌ای متروی مشهد است خط یک و خط سه به هم اتصال پیدا می‌کند. این خط علاوه بر اینکه مستقیماً پایانه مسافربری را سرویس دهی می‌کند با اتصال خطوط یک و دو که قبلاً بهره برداری شده، شبکه ریلی مشهد را که حدود ۴۰ کیلومتر است، شبکه منسجم و کاملی شده که هم راه آهن و هم فرودگاه و هم پایانه مسافربری را به حرم وصل کرده است. همه زائران می‌توانند با مترو با سرعت و ارزان و سالم و پاک به حرم مشرف شوند.
سؤال: اینکه گفته شده ابر پروژه ایرانی؟
قلندرشریف: این طرح با حدود ۳۰ کیلومتر، تقریباً چیزی حدود ۲۵۰ همت هزینه اش است. فاز یک آن به بهره برداری رسیده، تا الان با توجه به اینکه در طول زمان بوده، ۳۰ همت هزینه شده که آماده بهره برداری رسمی است. فاز ۲ که سه شنبه آغاز عملیاتی اجرایی آن را داریم از میدان شهدا تا میدان فردوسی است، با ۳ ایستگاه شهید رئیسی، شهید قرنی و میدان فردوسی. این هم برآورد اولیه اش الان ۲۷ همت است. نکته مهم اینکه برای اولین بار رفته‌ایم به سمتی که در شروع متروی مشهد حدود ۲۰ درصد بومی داشتیم. الان قطار شهری مشهد را با احتساب واگن‌ها بیش از ۸۵ درصد بومی شده و اگر واگن را در نظر نگیریم بیش از ۹۵ درصد در حوزه سازه‌ای و ساخت و ساز و کار‌های مهندسی آن ۱۰۰ درصد بومی است.
اینها نکات مهمی است که برای اولین بار این ریسک را پذیرفته‌ایم و اجرا کرده‌ایم و ریل ایرانی در خط ۳ متروی مشهد استفاده شده است. پله برقی ها، آسانسورها، امکانات الکتریکال و میکانیکال را به صنایع داخلی اعتماد کرده‌ایم و بیش از ۷۰ درصد آنها را ایرانی استفاده کرده‌ایم. داریم به سمتی می‌رویم که صنعت مترو را کاملاً بومی کنیم. قسمت‌های بسیاری از آن بومی شده، هم از نظر ریالی و هم از این نظر که از امکانات و نیرو‌های متخصص ایرانی استفاده کرده‌ایم. جوانان پویایی که آگاهانه کار می‌کنند و حتی شرکت‌های دانش بنیان در مهندسی معکوس اقلام ویژه و حساسی که در قطار شهری وجود دارد، حتی در حوزه تعمیرات خط یک و دو. اینها باعث شده که این ابرپروژه‌ای باشد که هم از لحاظ مبلغ و کیفیت کار و اینکه جوانان ایرانی نیرو‌های متخصص ایرانی در همه بخش‌ها از مرحله مطالعه تا مرحله نهایی بهره برداری به استثنای واگن که وابستگی را در کل کشور داریم و شرکت‌هایی ورود کرده‌اند و با شرکت‌های خارجی این کار را انجام می‌دهند
به سمتی رفته‌ایم که هم بخشی از ابرپروژه خاص را به بهره برداری رسانده‌ایم و به زودی بهره برداری می‌شود و هم عملیات اجرایی فاز دوی آن را سه شنبه در مشهد داریم و فاز سه و چهار می‌ماند که در حال اقدام است. مطالعات کامل است، ایستگاه‌های مشخص است و حفاری خطوط متروی مشهد از قریب به ۹۰ کیلومتر حدود ۱۵ کیلومتر آن باقی مانده که در خط ۴ حدود ۱۱ کیلومتر و در خط ۳ هم انتهای کار از محله قاسم آباد مشهد تا الهیه و امیریه حدود ۴ و نیم کیلومتر باقی مانده و سال آینده زیرساخت اصلی که حفاری تونل است به پایان می‌رسد. همین حفاری تونل الان حدود بیش از هزار میلیارد تا هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان فقط هزینه حفاری یک کیلومتر تونل است و صفر تا ۱۰۰ اجرای مترو هر کیلومتر آن ۵۰ میلیون دلار هزینه دارد. حالا اگر ارزان هم حساب کنیم، بیش از ۱۰ همت هر کیلومتر قطار شهری هزینه دارد و البته نیاز کلانشهر‌هایی مثل مشهد و تهران مترو است، بایستی اقدام شود و این کار را با متخصصین، امکانات و تجهیزات داخلی اجرا می‌کنیم و از آن طرف هم با تقریباً منابع داخلی شهرداری‌های مشهد.
سؤال: این ۲۵۰ همت بودجه شهرداری بوده یا دولت؟
قلندر شریف: کل این طرح ۲۰ تا ۳۰ کیلومتر، ۲۵۰ همت هزینه داشته، این ۳۰ همتی که شروع آن از دلار خیلی ارزان بوده، الان رسیده به این دلار‌های بالا و این ۲۷ و نیم همت غیر از کمکی است که دولت در حوزه اوراق مشارکت؛ بخش ۵۰ درصدی آن که مبلغ آن هم کم است، کمک می‌کند. هیچ کمک دیگری را نداریم و بقیه از منابع داخلی شهرداری است و شهرداری هم اوراق مشارکت را بازپرداخت می‌کند و ما این ریسک را در این دوره پذیرفتیم که از اوراق مشارکت صد درصد به خوبی استفاده کردیم، توانستیم هم طرح قطار شهری و هم حوزه‌های دیگر از جمله اتوبوس و حوزه‌های خدمات شهری و خرید ماشین‌آلات، آتش‌نشانی و بحث‌های مختلف را پیش ببریم و این ریسک‌پذیری. البته باید بگوییم متأسفانه با توجه به تورم موجود جواب داد و ما این را انجام دادیم و خط سه قطار شهری؛ یک خط را به خطوط مشهد اضافه کردیم و شبکه ریلی موجود را منسجم و یکدست کردیم و مردم می‌توانند استفاده کنند.
سؤال: راجع به حمل و نقل اتوبوسرانی هم بفرمایید الان وضعیت شهر مشهد چگونه است؟
قلندر شریف: در حوزه اتوبوسرانی هم در این دوره در مقایسه با دوره‌های قبل بسیار خوب عمل کردیم. قرارداد بیش از ۷۰۰ دستگاه اتوبوس را منعقد کردیم که چهار تا هشت دستگاه اتوبوس جدید الان وارد خطوط اتوبوسرانی مشهد شده و ۳۰۰ دستگاه دیگر قرارداد داریم، به علت مسائلی که یک سال اخیر پیش آمد، تأخیر شد و شرکت داخلی هنوز نتوانسته اتوبوس‌ها را تحویل دهد. ضمن این که همین یکی دو هفته آینده هم صد دستگاه اتوبوس جدید را خریداری می‌کنیم و وارد ناوگان می‌شود و از آن طرف هم بیش از ۱۸۰ دستگاه اتوبوس از رده خارج را نوسازی و بازسازی کامل کردیم.
ناوگان اتوبوسرانی مشهد الان ۱۷۵۰ اتوبوس دارد. رتبه اول کشور را داریم، حتی از تهران هم جلوتر هستیم از لحاظ سرانه اتوبوس به جمعیت مشهد.
سؤال: چه میزان فرسوده است؟
قلندر شریف: میانگین سن اتوبوس‌های مشهد و همه شهر‌های کشور، بالای ۱۰ سال رفته، ولی همزمان نوسازی و بازسازی هم می‌کنیم. اتوبوس‌های از رده خارج را با قیمت مناسبی بازسازی می‌کنیم؛ بین پنج تا ۱۰ سال باز مجدد بسته به نوع بهره‌برداری و مسیر‌هایی که استفاده می‌شود، کار می‌کند. ولی نیاز شهر مشهد به اتوبوس؛ با توجه به وضع موجود، سرجمع حدود سه هزار و ۲۰۰ دستگاه است و امیدواریم تا پایان این دوره، آن را به دو هزار تا دو هزار ۱۰۰ برسانیم و هزار دستگاه اتوبوس کمبود مشهد است. البته هر چه خطوط مترو به بهره‌برداری برسد، نیاز اتوبوسی هم کمتر می‌شود، ولی به هر حال مشهد به لحاظ زائرپذیری، این سه هزار اتوبوس را همیشه لازم دارد. تا الان هر چه داریم و اتوبوس خریدیم، منابع داخلی شهرداری بوده و در ادامه هم همین‌گونه است. امیدواریم از اتوبوس‌هایی که دولت و وزارت کشور در حال انعقاد قرارداد است، تعدادی زیادی هم برای مشهد باشد.
در مصوبات هیأت دولت و هم کارگروه ملی زیارت، دولت هزار دستگاه اتوبوس برای ما در نظر گرفته بود که از محل منابع دولتی خریداری و تحویل شود و این مشکلات و اتفاقاتی که رخ داد. این اتفاق هنوز محقق نشده و امیدواریم دولت مصوبات این موضوع را عملیاتی و شهر مشهد را کمک کند و موضوعات مرتبط با حمل و نقل عمومی؛ جزو ضروریات است.
در این دوره مدیریت شهری چند خط قرمز برای خود تعریف کردیم. هدفمان این است که نگذاریم تهران دیگری در حوزه‌های محیط زیستی ایجاد شود و اگر به حوزه حمل و نقل عمومی شهر مشهد توجه نشود، تهران دوم خواهد شد، ولی با توجه به کار‌هایی که کردیم و انجام می‌دهیم، امیدواریم این موضوع؛ پیشرفت در حوزه حمل و نقلی مخصوصاً مترویی و اتوبوسی، پیشرفت خوبی داشته باشیم و در حوزه محیط زیستی که یکی از خط قرمزهاست، بتوانیم روند مناسبی داشته باشیم، ضمن این که بحث ایمنی شهروندان، زائرین و مجاورین عزیزمان یکی از خط قرمز‌های دیگر است.
توجه ویژه به موضوعات زیرساختی زیارت در شهر مشهد؛ یکی دیگر از خط قرمزهاست که خوب عمل شده و یکی از موضوعات دیگر هم توجه به نقاط کم برخوردار و حاشیه شهر مشهد است که در این دوره نزدیک چهل درصد بودجه عمرانی خود را در نقاط کم‌برخوردار هزینه کردیم و ارتقای بسیار خوبی در آن نقاط داشتیم که باعث رضایتمندی خوبی در حاشیه شهر مشهد شد.
سؤال: این هزینه‌ای که برای حاشیه شده، چه کیفیتی روی زندگی مردم داشته؟
قلندر شریف: کاری که این دوره کردیم، این بود که، چون جنس استخدام من؛ نیروی شهرداری هستم و اولین شهردار مشهد هستم که کارمند شهرداری هستم و با توجه به این که حدود ۳۰ سال در شهرداری مشهد خدمت کردم، شناخت کاملی از همه حوزه‌های شهر و خود شهرداری داشتم و در این دوره اولاً از نیرو‌های متخصص شهرداری مشهد برای مدیریت‌های مختلف شهرداری استفاده کردیم و نیرو‌های متخصص را در شهرداری تقویت کردیم. برای آینده شهر و مشهد هم نیرو تربیت کردیم. نیروی مدیریتی که انجام وظیفه می‌کنند و از آن طرف هم مسأله محور و مسأله شناسی کار کردیم. مشکلات مشهد را شناسایی کردیم، سامانه‌ای برای شناسایی و حل مشکلات با عنوان «سامانه شمس»؛ شناسایی مسائل سازمانی راه‌اندازی کردیم که هر کس می‌تواند وارد آن سامانه شود و چیزی که به ذهنش می‌رسد، بدهد و برای این راهکار‌های مختلف را هم خودمان، هم نیرو‌های شهری، هم دانشگاه‌ها و هم جوان‌های عزیز؛ شرکت‌های دانش‌بنیان را وارد کردیم و راهکار می‌دهند.
مسأله‌شناسی یکی از نکات مهمی بود در حوزه مدیریت شهری که در این دوره اتفاق افتاد و در حاشیه شهر این کار را کردیم که علاوه بر اجرای طرح‌های عمرانی نیاز شهر؛ در اجرای بوستان‌های مختلف، بحث زیرساخت‌هایی است که اساسی است و کار دیگری که در شهر مشهد اتفاق افتاد؛ طرح‌های زودبازدهی بود که عملیاتی شد. در مشهد شاید تنها شهری باشیم که شورای حل اختلاف محلات داریم. ۱۷۲ محله و شورای اجتماعی محله داریم که افراد از مشاغل مختلف در این شورا حضور دارند. رئیس شورای محله دارد، با استفاده از ظرفیت خود مردم و شورای اجتماعی محلات، در هر محله‌ای نیاز‌های آنها را خودشان اعلام کردند. طرح‌های خردی که می‌توانست در زندگی مردم تأثیرگذار باشد.
سؤال: یعنی چه اتفاقی باید بیفتد؟
قلندر شریف: یعنی طرح‌هایی که مبلغ زیادی نمی‌خواهد. مثلاً به هر محلی آمدیم؛ ۲۰ میلیارد تومان گفتیم در اختیار خودتان؛ طرح تعریف کنید. طرح‌ها را آوردیم در کمیته نظارتی شورای شهر، تصویب شد.
طرح اجرا شد؛ با نظر مردم محله. این طرح‌ها باعث شد مردمی که دنبال یک سری کار‌های خرد در منطقه خود بودند، آنها همه رفع شد و طرح‌های کلانی را اجرا می‌کنیم. این کار ویژه‌ای بود که البته وزارت کشور هم این را در گذشته الگوبرداری کرده و برای همه شهر‌ها تکلیف کرد که این کار اجرا شود. طرح‌های زودبازده که هزینه زیادی ندارد، اما در رضایتمندی مردم تأثیر بسیار زیادی داشته و دارد و این کار را هنوز هم ادامه می‌دهیم و شورای اجتماعی محلات نیاز‌های محله‌شان را اعلام می‌کنند، شناسایی و کارشناسی می‌شود، انتخاب می‌شود و طرح آن اجرا می‌شود. طرح‌های بزرگی را هم در حاشیه شهر اجرا کردیم، ضمن این که در شهر مشهد اتفاق خوبی که در زمان رهبر شهید ایران اسلامی اتفاق افتاد، در سال ۹۴ ستاد فرهنگی حاشیه شهر با ابلاغ مقام معظم رهبری؛ رهبر شهیدمان؛ نماینده معزز ولی فقیه؛ آیت‌الله علم‌الهدی و امام جمعه محترم مشهد، ریاست این ستاد را به دستور و حکم رهبری برعهده گرفتند و مستمراً در موضوعات حاشیه شهر و نیاز‌های این عزیزان، هر ماه جلساتی را برگزار می‌کنند؛ مخصوصاً نیاز‌های فرهنگی و کار‌های عمرانی حاشیه شهر پیگیری می‌شود. ستاد بازآفرینی در شهرستان و هم استان فعال است و اینها باعث شده طی این چند سال ارتقای بسیار خوبی در حوزه ارائه خدمات و رفاهیات مردم صورت بگیرد.
سؤال: آسفالت معابر و بوستان‌هایی که ساخته می‌شود؛ کار‌های ایمنی و فرهنگی در قالب همین طرح‌های زودبازده پیش بردید؟
قلندر شریف: چنین طرح‌هایی هم هست؛ یعنی علاوه بر طرح‌های کلانی که اجرا می‌کنیم. مثلاً کار ویژه‌ای که در این دوره کردیم؛ در حوزه آسفالت در مشهد، بی‌نظیر کار کردیم، نهضت آسفات راه اندازی کردیم در شهر مشهد. سال گذشته چهار میلیون مترمربع در مشهد آسفالت کردیم، امسال هدف‌گذاری، پنج میلیون مترمربع است. کلان‌شهر‌های دیگر حتی از جمله تهران، بیشتر از دو میلیون مترمربع آسفالت نکردند. در این دوره تا الان ۱۲ میلیون مترمربع در مشهد آسفالت کردیم و در هیچ دوره‌ای سابقه نداشته. در بیشترین آسفالتی که در یک دوره در دوره‌های گذشته آسفالت شده، کمتر از پنج میلیون مترمربع بوده، ما این کار را کردیم، ضمن این که این، هم روکش آسفالت معابر اصلی شهر است و هم در معابر خاکی که در حاشیه شهر بوده.
شرکت بازآفرینی شهری هم در حوزه تأمین، بخشی از قیر مورد نیاز هدف را بازآفرینی کمک کرده و روند این گونه طرح‌ها که بخشی هم همان طرح‌های زودبازده و کوچک است مثل آسفالت بعضی معابر. چون پیاده‌روسازی‌های آنها و موضوعات مرتبطی نیاز اولیه؛ جوی، کانال و جا‌های مختلف اتفاق افتاده و رضایتمندی خوبی محقق شده است. ولی نکته مهم این است که در این دوره نزدیک به ۴۰ درصد اعتبارات عمرانی‌مان را در حاشیه شهر هدف‌گذاری و سعی کردیم فاصله نقاط کم‌برخوردار را در حوزه‌های امکانات شهری، رفاهیات و فاصله طرح‌ها را کم کنیم.
سؤال: برای مردم هم محسوس است این کاهش فاصله؟
قلندر شریف: بله، محسوس است و یادی کنم از سردار عزیزمان؛ شهید سلامی بزرگوار، هر بار مشهد تشریف می‌آوردند، یکی از موضوعاتی که حتماً مدنظرشان بود و بازدید می‌کردند؛ حاشیه شهر مشهد بود و ایشان، چون هر چند مدت می‌آمدند این موضوع را بسیار خوب حس می‌کردند و علاقه بسیار زیادی با توجه به تأکیدات مقام معظم رهبری؛ رهبر شهیدمان ایشان حتماً رصد می‌کردند. عزیزان ما در سپاه هم طرح‌هایی را در حاشیه شهر و بخش‌های مختلف اجرا کردند. حوزه‌های فرهنگی، ورزشی؛ سالن‌های ورزشی، در حاشیه شهر مشهد مجموعه ورزش‌های ساحلی کامل داریم؛ محله پنج تن.
باورتان می‌شود مجموعه کامل همه رشته‌های ساحلی را داریم. ساحل آن را نداریم، ولی مجموعه ساحلی را داریم و خیابانی در مشهد داریم به نام خیابان دریا که انتهای آن رود «کَشَف‌رود»؛ اصلی بوده به اسم دریا معروف است. اسم دیگر آن خیابان وحید است، ولی ما خیابان دریا هم در مشهد داریم. حاشیه شهر در حوزه ورزشی تا توانستیم زمین‌های مختلف ورزشی را ایجاد کردیم.
اولین خانه کشتی مشهد را در حاشیه شهر مشهد ایجاد کردیم، تحویل آقای دبیر دادیم برای تربیت نسل جدید کشتی مشهد که می‌دانید خاطرات بسیار خوبی در مشهد در حوزه کشتی داشتیم و پهلوانان و قهرمانان زیادی داشتیم. در همه حوزه‌ها ما در مشهد طرح‌های خاص را در سطح شهر، در همه بخش‌ها، چه عمرانی، چه ترافیکی، چه حمل و نقلی، چه فضای سبز، چه حوزه خدمات شهری و مجموعه‌های مختلف در سه سطح کار می‌کنیم.
در این دوره زیر زمین هم کار می‌کنیم که مترو است؛ چهار هزار نیروی متخصص، عزیزان قرارگاه خاتم همراه با همکاران خودمان کار می‌کنند. تنها شهری هستیم که الان دو دستگاه «تی بی‌ام» دارد. ادامه خط چهار و ادامه خط ۳ را حفاری می‌کند. در هر چهار خط، فعالیت‌های خاص را داریم، چه خطوطی که بهره‌برداری شده و چه خطوطی که ادامه داده می‌شود. روی زمین طرح‌های بسیار زیاد عمرانی داریم، چه در حوزه بحث‌های ترافیکی، پل‌های متعدد و فضای سبز، میدان‌ها و سوله‌های ورزشی.
سؤال: سومین حوزه شما؛ بالای زمین است؟
قلندر شریف: بالای زمین است؛ پل‌های طبقاتی سه سطحه و چهار سطحه که در مشهد اجرا شده و اینها سطح و زیر و در بعضی دوره‌ها آمدند و فقط متمرکز شدند به قطار شهری یا طرح‌های دیگری که بوده، ولی ما این دوره، همه طرح‌ها و همه سطح شهر را دیدیم.
سؤال: برای ترافیک مشهد توانستید کاری کنید و اثرگذار بوده؟
قلندر شریف: خودتان در تهران بسیار گرفتار هستید، بیشتر از ما گرفتار هستید. سعی کردیم گره‌های ترافیکی را؛ در موضوع مسأله‌محوری شناسایی کردیم؛ چه در حوزه اصلاح هندسی طرح‌های کوچک، چه در حوزه اصلاح هندسی طرح‌های بزرگ، چه در ایجاد تقاطع‌هایی که نیاز بوده، حتی تقاطع‌های دوسطحه داشتیم؛ زیرگذر و هم‌سطح، سطح سوم و تعداد زیادی دوربرگردان‌ها را ایجاد کردیم. طرح‌های جدید را تعریف کردیم. الان بزرگراه سیدالشهدا (ع) را برای اتصال آزادراه مشهد - چناران می‌سازیم و طرح‌های کلان دیگری که برای گشایش بحث ترافیکی در مشهد است و توجه ویژه به حمل و نقل عمومی.
سؤال: در تهران هر چه طرح اجرا می‌شود، متناسب با این طرح‌ها که به بهره‌برداری می‌رسد، انگار حجم بسیار زیادی خودرو وارد می‌کنند. مشهد هم این طور است؟
قلندر شریف: متأسفانه تعداد زیادی خودرو مدام وارد می‌شود، خیلی‌ها هم بی‌کیفیت است و مشکلات آلودگی هوا را هم در مشهد داریم و این یک نکته است و هر کاری که می‌کنیم، شاید این خودرو‌هایی که زیاد می‌آید ولی نهایتاً سعی کردیم نقاط مسأله‌دار شهر را شناسایی و طرح‌ها را اجرا کنیم و بحث مترو، الان پنج درصد حمل و نقل عمومی مشهد؛ مترویی است. خیلی کم است باید به ۱۰ تا ۱۵ درصد برسانیم. از آن طرف در حوزه سرجمع حمل و نقل عمومی؛ ۴۰ درصد هستیم؛ یعنی اتوبوسرانی ما الان ۱۵ درصد است.
سؤال: یعنی ۶۰ درصد شخصی است؟
قلندر شریف: بله، حدود ۲۰ درصد هم تاکسی است و ۶۰ درصد خودرویی است، برعکس باید شود. باید برویم به سمتی که بیش از ۶۰ تا ۷۰ درصد را حمل و نقل عمومی داشته باشیم تا خودرو‌ها کاهش پیدا کند. اگر به این سطح نرسیم، نمی‌توانیم استفاده از خودروی شخصی را گران کنیم. وقتی می‌توانیم به مردم بگوییم اگر از مترو، اتوبوس و تاکسی استفاده نکنید هزینه حمل و نقل استفاده از خودرو شهری زیاد می‌شود؛ باید به این سمت برویم؛ همان کاری که در کشور‌هایی که این کار را کردند؛ استفاده از خودروی شخصی گران است، ولی در ایران استفاده از خودروی شخصی تا وقتی که حمل و نقل عمومی تأمین نشود که بایستی دولت حتماً کمک کند به کلان‌شهر‌ها این اتفاق بیفتد، ولی ما به سمتی می‌رویم که ان‌شاءالله بتوانیم با اجرای کامل خطوط متروی مشهد، حمل و نقل مترویی را به ۱۵ درصد، حمل و نقل اتوبوسی را به ۲۵ و حمل و نقل تاکسی را هم به بیش از ۲۵ درصد برسانیم. یعنی نزدیک ۷۰ درصد حمل و نقل عمومی، عمومی باشد و بقیه هم خودروی شخصی که این کار سنگینی است که دولت باید کمک کند.
البته در حوزه حمل و نقل، اصل هزینه را باید دولت بدهد؛ مخصوصاً در حوزه مترو؛ تأمین واگن‌ها با دولت است، کمک به ساخت دولت است. اسم شهرداری، شهرداری و نگهداری شهر است، شهرسازی؛ وزارت خاص خود را دارد. قبلاً مسکن و شهرسازی بود، الان وزارت راه و شهرسازی است. شهر را باید آماده تحویل شهرداری داد، ولی الان این نیست و شهرداری الان هم شهرسازی می‌کند و هم شهرداری می‌کند، پول آن هم از جیب مردم است. خوشبختانه مردم آگاهی داریم و با پرداخت عوارض به موقع و بحث هزینه‌های شهر در حوزه‌های مختلف این کار اتفاق می‌افتد و این کار را انجام می‌دهیم.
در ایام جنگ‌ها نزدیک به هشت ماه است که درگیر جنگ ناجوانمردانه‌ای هستیم که به کشورمان تحمیل شده، مردم البته پای کار هستند و در مشهد، حتماً شهر‌های دیگر هم این گونه است. در تهران هم بودم دیدم که شب‌ها هر شب در میدان حضور دارند، مقتدرانه در ۴۰۰ نقطه شهر. شب اول ۱۸ نقطه بود، الان ۴۰۰ نقطه شهر است که ویژه حضور دارند و پای کار هستند، اینها لایق بهترین خدمت‌ها هستند. هر کاری کنیم این بزرگ‌منشی و عظمت ملت ایران را این خدمات جبران نمی‌کند، ولی تمام تلاش‌مان را می‌کنیم که دستور امام شهیدمان را بعد از فتنه و آن شبه‌کودتای دی‌ماه که فرمودند دستگا‌ه‌های اجرایی و مسئولین بیش از دو برابر کار کنند، در ایام جنگ این کار را کردیم، خدمات کم نشد، قوی‌تر هم عمل کردیم.
از آن طرف طرح‌ها را هم تعطیل نکردیم. در همین ایام هشت ماهه جنگ بیش از ۳۵ کلان طرحی که نزدیک به ۱۲ همت هزینه آن بوده را به بهره‌برداری رساندیم؛ غیر از مترو و ایستگاه‌های مترو که یکی در همین ایام جنگ افتتاح شد. در روز اول جنگ طرح افتتاح کردیم، هر هفته طرح افتتاح و با افتخار تقدیم مردم می‌کنیم و این کار هنوز ادامه دارد. الان تعداد زیادی طرح آماده افتتاح داریم.
سؤال: توفیق مضاعفی داریم که به زائران امام رضا (ع) خدمت ارائه می‌کنید و فقط مردم مشهد نیستند. در بحث زیارت آسان شهرداری چقدر نقش ایفا می‌کند؟
قلندرشریف: زیارت آسان و ارزان یکی از نکاتی است که مورد توجه همه است و بزرگان شهر مشهد روی این موضوع تأکید دارند. در حوزه مدیریت شهری سعی کرده‌ایم طرح‌های زائر محور زیادی اجرا کنیم که متروی مشهد بیشترین تأثیر را دارد. متروی مشهد در ارزان شدن زیارت تأثیرگذار است. این بحثی است که به آن فکر نمی‌کردیم ولی این مطلب را آیت الله علم الهدی در بازدیدی که از مترو داشتند قبل از بهره برداری فاز یک خط ۳، فرمودند شما این نکته را توجه نکرده‌اید. مترو باعث شده که با توجه به ۶ کیلومتری که خطوط یک و دو را به هم وصل کرد و شبکه ریلی را به حرم مطهر وصل کرد، از هر نقطه شهر می‌توانند سوار شوند و ما ارزانترین حمل و نقل عمومی کشور را داریم.
بلیت این مترو ۳ هزار تومان است. سالانه مصوبه ما یک ماه رایگان داریم و براساس نیاز رایگان می‌شود و تهران الان سه ماه است که رایگان کرده و نرخ بلیت تهران خیلی گرانتر است. مردم و زائران می‌توانند در دورترین نقطه شهر که مترو دارد اسکان پیدا کنند و اطراف حرم که بسیار اقامت گران است، اسکان پیدا کنند و با مترو ظرف ۵ یا ۱۰ دقیقه به حرم بیایند و باز بازگردند. نه دنبال پارکینگ بگردند و گرفتاری نداشته باشند. تأمین پارکینگ در محدود رینگ اول بافت پیرامون حرم در کنار مترو، زائران و مجاورین می‌توانند خودرو‌ها را پارک کنند و از مترو استفاده کنند و به حرم بروند. طرح‌های استقبال از زائر ویژه و خاص را در ورودی‌های مشهد ایجاد کردیم "شهید محمدزاده" که وارد مشهد می‌شوند آنجا استراحت کنند.
کار ویژه‌ای که در پایانه مسافربری انجام داده‌ایم، شخصیت بسیار مناسب و ورودی مناسب و ایوان سلام و طرح‌های متعدد دیگری که در حوزه زائرمحوری در مشهد اجرا می‌شود و طرح‌هایی که در بافت پیرامونی حرم در حال اجراست. ولی دولت مصوبات اش را در بافت پیرامونی حرم تا الان انجام نداده، مصوبات کارگروه ملی زیارت و مصوبات هیئت دولت بخش اعظم آن در محدوده بافت پیرامونی حرم مطهر است.
در توافق اولیه بین وزارت مسکن و شهرسازی در زمان مرحوم مهندس کازرونی و بعد از آن هم در دوره وزارت آقای سعیدی کیا، این توافق شده که تمام درآمد‌های حاصل از اجرای درب بافت پیرامونی حرم مطهر که دولت در شرکت بازآفرینی شهری ایجاد می‌شود، چه املاک و چه درآمد‌ها باید در محدوده بافت پیرامونی حرم هزینه شود و الان این کار متأسفانه متوقف است و املاک آنجا هست و باید هزینه کنند و این را همه دارند پیگیری می‌کنند و ما هم پیگیری می‌کنیم و خواهش می‌کنم وزیر راه و شهرسازی و رئیس جمهور دستور اکید بدهند که این اتفاق جزء مطالبات است.
سؤال: درخصوص بلندمرتبه سازی اطراف حرم و حفظ هویت معنوی و فرهنگی مشهد، این چقدر مورد توجه شهرداری است که حریم رعایت شود؟
قلندرشریف: طرح اولیه که معروف به طرح مهندس کازرونی است که بافت پیرامونی حرم را برای بهسازی و نوسازی اقدام شد، ایراد‌هایی داشت. بازنگری شد و طرح جدیدی تهیه شده و چند سالی است که دارد اجرا می‌شود. ارتفاعات کم شده، دید منظر حرم و گنبد مدنظر است و ارتفاع ساختمان‌ها هرچه به سمت حرم برویم کمتر می‌شود به طوری که دید حرم بهتر می‌شود. البته این هم نیاز به بازنگری دارد. باید اقداماتی انجام دهیم تا مشکلات برطرف شود. آنهایی که اجرا شده‌اند دیگر کاری شان نمی‌شود ولی اینکه بتوانیم دسترسی‌ها را تقویت کنیم. در این طرح جدید مقداری به دسترسی‌هایی که از قبل برای ساختمان‌های مرتفعی که ساخته شده کم توجهی شده، یکسری مشکلات را ایجاد کرده. این یک بخش بازنگری است. رئیس جمهور هم دستور داده، نماینده ویژه تعیین کرده و تأکید کرده‌اند و به وزارت راه و شهرسازی ابلاغ شده که همه همت کنند تا اصلاح خوبی در طرح جدید ایجاد شود.
سؤال: بحث انتقال پادگان از مرکز شهر مشهد به کجا رسیده؟
قلندرشریف: با توجه به پیگیری‌هایی که شده، پادگان از مرکز شهر مشهد خارج که بخش عمومی و خدماتی آن تحویل شهرداری شد. قسمت‌های انتفاعی تحویل عزیزان ارتش شد، سهم آستان قدس هم در نظر گرفته شد. همین جا از ارتش جمهوری اسلامی ایران مخصوصاً نیروی زمینی تشکر می‌کنم. آستان قدس و تولیت معزز هم خیلی همکاری کردند و کار جمعی در استان بود و پادگان خارج شد. چیزی که برای شهر مشهد و شهرداری مشهد ماند حدود ۱۲۰ هکتار کاربری فضای سبز است که بوستان خوبی ساخته خواهد شد و فاز یک آن را یک ماه پیش بهره برداری کردیم، بوستان جهانشهر ۲۷ هکتار، بوستان جنگلی در مرکز شهر که بسیار زیبا است.
مجدد تأکید می‌کنم خط ۳ متروی مشهد ابرپروژه ایرانی است. باعث افتخار جامعه مهندسی و متخصصان ایرانی است و باید همه به آن افتخار کنیم و دولت هم باید به ما در تأمین واگن‌های خط ۳ و همچنین تأمین هزینه‌های واگن‌های خط یک. ضمن اینکه توجه ویژه‌ای به بانوان در شهر مشهد داشتیم. بوستان‌های بانوان مشهد بی نظیر است. زائران حتماً از بوستان‌های بانوان که ۱۷ تا است، بازدید کنند. در این دوره در کمتر از ۵۰ هکتار به ۸۵ هکتار رسانده‌ایم. ویژه‌ترین بوستان بانوان مشهد بوستان شهربانو است.
منبع: خبرگزاری صداوسیما
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است؛ نخستین نفر باشید.